رئيس جمهوري در مراسم بهره برداري از مرحله نخست توسعه ميدان گازي تابناك و پالايشگاه گازپارسيان           صنعت نفت بيش از آنچه انتظار داشتيم به اهداف خود دست يافته است

اشاره

با حضور حجت لاسلام والمسلمين سيدمحمد خاتمي رئيس جمهوري، مهندس زنگنه وزير نفت،جهانگيري وزير صنايع و معادن، جمعي از نمايندگان مجلس شوراي اسلامي و نمايندگان رسانه هاي جمعي، بهره برداري از مرحله نخست پالايشگاه گاز پارسيان و طرح توسعه ميدان گازي تابناك، دربعدازظهر روز سه شنبه 25 شهريور آغاز شد.
در آغاز اين مراسم، پس از پردهبرداري از لوح افتتاح پالايشگاه گاز پارسيان از سوي رئيس جمهوري،بهره برداري از طرح توسعه ميدان گازي تابناك از طريق گفت وگوي تلفني رئيس جمهوري با عوامل اجرايي طرح، آغاز شد.
سپس، مهندس سيدمهدي ميرمعزي مديرعامل شركت ملي نفت ايران و مهندس محمد ملاكي مديرعامل شركت ملي گاز ايران گزارشهايي از عمليات اجرايي طرحهاي مذكور ارائه كردند و پس ازكلنگ آغاز عمليات اجرايي مرحله دوم پالايشگاه پارسيان به زمين زده شد.
در ادامه مراسم وزير نفت طي سخناني به تشريح توسعه ميدان گازي تابناك، احداث پايشگاه گازپارسيان و دستاوردهاي حاصل از آنها پرداخت و در خاتمه مراسم نيز رئيس جمهوري طي سخناني ازدستاوردهاي ارزنده صنعت نفت قدرداني كرد. بخشهايي از سخنان رياست جمهوري و متن سخنان وزير نفت را در ادامه گزارش مي خوانيم.

رئيس جمهوري در مراسم بهره برداري از مراحل نخست طرح توسعه ميدان گازي تابناك و پالايشگاه گازي پارسيان با اشاره به اينكه فعاليتهاي صنعت نفت كه از سال 1376 دستاوردهاي ارزنده اي به دنبال خواهد داشت، گفت: صنعت نفت بيش از آنچه انتظار داشتيم به اهداف خود دست يافته است.
وي افزود: اين فعاليتها از جنبه هاي ماندني اقدام هاي انجام شده براي تقويت اقتصاد و صنعت است وپشتوانه امنيت ملي كشور به شمار ميرود.
رئيس جمهوري تصريح كرد: بهره برداري از ميدان گازي تابناك كه بزرگترين ميدان گاز شيرين كشوربه شمار ميرود فراتر از فعاليت در منطقه اي كوچك و طرحي بزرگ در عرصه ملي است.
آقاي خاتمي يادآور شد: شركتهاي ايراني بيش از 55 درصد فعاليتهاي انجامشده در بهره برداري ازميدان گازي تابناك را برعهده داشته اند و پايان عمليات اجرايي آن در فاصله زماني كوتاه نشانگر توان فني اين شركت هاست.

وزير نفت:
يكي از بزرگترين مزيتهاي نسبي ايران، دارابودن ذخاير عظيم گاز طبيعي است و بر اين اساس توسعه بازار داخلي ايران براي استفاده از گاز طبيعي از رئوس برنامه هاي دولت در بخش انرژي بوده، به طوريكه مصرف گاز كه در سال 1375 برابر با 44 ميليارد مترمكعب بود در سال جاري به بيش از 90 ميليارد ودر سال آينده به بيش از 100 ميليارد مترمكعب بالغ خواهد شد.
جريان شتابان توسعه مصرف گاز اكنون سهم اين حامل مهم انرژي را در سبد انرژي اوليه كشور به بيش از 50 درصد رسانده و ايران در حال حاضر چهارمين كشور توليدكننده گاز جهان است.
توسعه منابع گاز شرط اول و لازم براي پاسخگويي به نيازهاي اين بازار بامزيت و رشديابنده است.
در سالهاي اخير، بخشي مهم از توجه دولت در توسعه بالادستي نفت، متوجه صنعت گاز بوده استتا بتواند در مرحله نخست نيازهاي فزاينده داخلي را در نيروگاه ها، صنايع و شهرها و نيز تزريق به ميدانهاي نفتي تامين كند و در مرحله بعد به صادرات گاز در شكلهاي مختلف آن بپردازد.
گرچه در وزارت نفت پايه و اساس توسعه صنعت گاز بر گسترش ميدان گازي پارس جنوبي استواراست، اما براي ما ضرورت داشت كه بتوانيم براي تامين نيازها و پاسخگويي به نوسانات فصلي مصرف گاز، يكي از ميدانهاي خشكي و شيرين گاز را نيز به سرعت توسعه بدهيم.
در دايرهاي به مركزيت عسلويه و با شعاعي كمتر از 150 كيلومتر، 12 درصد گاز جهان قرار دارد كه ناحيه عمومي «لامرد» نيز جزئي از اين منطقه كم نظير است.

ميدان تابناك يكي از 4 ميدان گازي ناحيه «لامرد» شامل تابناك، هما، شانول و وراوي است كه همگي داراي گاز شيرين بوده و پالايشگاه پارسيان تقريباً در مركز جغرافيايي اين ميدانها واقع شده است كه دربررسي براي تعيين اولويت يكي از اين 4 ميدان، ميدان تابناك بهدليل بالابودن نسبي ميعانات گازي موردتوجه قرار گرفت.
ميدان گازي تابناك كه امروز بهره برداري از آن رسماً آغاز ميشود با بيش از 850 ميليارد مترمكعب ذخيره گاز و 540 ميليون بشكه ميعانات گازي درجا، بزرگترين ميدان گاز شيرين ايران است كه در سال1378 كشف و در سال 1379 براي توسعه آن برنامه ريزي شد و از اوايل سال 1380 عمليات اجرايي توسعه آن آغاز گشت.
همزمان با اين برنامه، عمليات احداث پالايشگاه پارسيان نيز آغاز و مقرر شد در مرحله نخست 20 تا25 ميليون مترمكعب گاز فراوري شود.
امروز خوشحاليم كه عمليات بهره برداري از مرحله نخست توسعه ميدان تابناك و پالايشگاه پارسيان با ظرفيت 20 ميليون مترمكعب در روز رسماً آغاز ميشود.
اين طرح از نظر سرعت و هماهنگي بين بالادست و پايين دست جزو طرحهاي كم نظير در صنعت نفت پس از انقلاب است.
در حال حاضر گاز توليدي از اين ميدان از طريق خط لوله احداث شده بين اين پالايشگاه و پارس جنوبي به كنگان رفته و به خطوط دوم و سوم سراسري تزريق ميشود. اما به زودي اين گاز از طريق خط چهارم سراسري كه مرحله نخست آن بين اين نقطه تا نزديكي شيراز به طول 280 كيلومتر و قطر 56 اينچ و از آنجا تا شيراز به طول 106 كيلومتر و قطر 30 اينچ بايد در سال جاري به اتمام برسد، در استان فارس مصرف خواهد شد.
هزينه سرمايه گذاري در مرحله نخست بالادست ميدان 160 ميليارد تومان معادل 200 ميليون دلار ودر پالايشگاه حدود 60 ميليارد تومان معادل 72 ميليون دلار است. البته به اين رقم بايد هزينه احداث خط لوله بين پالايشگاه پارسيان تا منطقه پارس جنوبي را نيز افزود كه حدود 67 ميليارد تومان معادل 85ميليون دلار است.
در مجموع براي مرحله نخست اين طرح تاكنون حدود 290 ميليارد تومان معادل 350 ميليون دلارهزينه شده است كه با تكميل خط لوله از اين نقطه تا شيراز، نزديك به 280 ميليارد تومان به اين رقم افزوده خواهد شد.
امروز، عمليات مرحله دوم احداث پالايشگاه پارسيان نيز آغاز ميشود كه اين طرح ظرفيت پالايشگاه را به حدود 50 ميليون مترمكعب در روز خواهد رساند و البته فاز دوم توسعه ميدان تابناك نيزبا پيشرفتي حدود 45 درصد در دست اجراست.
همانگونه كه اشاره شد با توجه به نوسانات شديد فصلي در مصرف گاز و نياز فراوان به گاز در فصل زمستان مقرر شده كه توسعه پالايشگاه در مرحله نخست محدود به نم زدايي گاز و رساندن تركيب وكيفيت آن به حد استاندارد لازم براي تزريق به شبكه سراسري و نيز تثبيت ميعانات گازي حاصله، ظرف15 ماه از اين تاريخ به انجام برسد.
در نهايت، ما در مرحله ابتدايي، گاز طبيعي را بدون جداكردن برشهاي پروپان و بوتان به شبكه تزريق ميكنيم و در مرحله دوم اين برشهاي باارزش، جداشده و صادر ميشود.
بنابراين، در مرحله نهايي، در پالايشگاه حدود 700 هزار تن گاز مايع در سال توليد خواهد شد كه درامد صادراتي آن با قيمت هاي كنوني سالانه حدود 200 ميليون دلار خواهد بود.
رقم قرارداد اين طرح معادل 275 ميليون دلار است كه اعتبارات آن از محل قرارداد بيع متقابل گازرساني تامين ميشود و بازپرداخت كل هزينه ها از درامدهاي حاصل از صرفه جويي در مصرف فراورده هاي مايع و نيز گاز مايع و ميعانات توليدي انجام خواهد شد.
قرارداد اجراي اين طرح با مشاركتي از شركتهاي تابع سازمان گسترش و بنياد مستضعفان منعقد ميشود كه به نظر ميرسد در نوع خود از نظر حجم قرارداد و واگذاري كار به مجموعه اي ايراني اولين نمونه باشد.
اميد دارم اين شركتها در زمانهاي مقرر كه نخستين زمان قبل از زمستان سال 1383 و زمان نهايي تحويل كار پايان 1384 است، بتوانند به تعهدات خود به خوبي عمل كنند و طرح را به طور كامل و باكيفيت مناسب به اجرا رسانده و تحويل دهند.
در خاتمه از همكاران خود در شركت ملي نفت ايران شامل شركتهاي مهندسي و توسعه نفت،شركت نفت مناطق مركزي، شركت بهره برداري نفت وگاز زاگرس جنوبي و نيز همكاران شركت ملي گاز وهمه مشاوران، سازندگان و پيمانكاران محترمي كه اين طرح هاي بزرگ با تلاش و همت آنان به نتيجه رسيد، تشكر مي كنم.